Hvað gerist þegar sýrlenskur flóttamaður, ísraelskur hjálparstarfsmaður og bandarískur Gyðingur ganga inn í herbergi?
(Hlátur)
Nei, þetta er ekki upphafið að slæmum brandara, ég lofa því. Þetta gerðist reyndar hjá mér. Frá árinu 2015 hélt ég röð leynilegra funda í ýmsum höfuðborgum Evrópu með litlum hópi sýrlenskra og ísraelskra borgara. Og við vorum þar til að reyna að finna út hvernig við gætum veitt sýrlensku þjóðinni aðstoð sem var að þola verstu mannúðarkreppu síðan í síðari heimsstyrjöldinni. En hvernig enduðum við við þetta borð saman? Sýrlendingar og Ísraelar eru jú svarnir óvinir og tæknilega séð hafa þeir verið í stríði síðan 1948. Samt vorum við hér, bókstaflega og í óeiginlegri merkingu, að reyna að finna leið inn. Og hér er kjarninn í þessum slæma brandara sem ég lofaði að segja ekki frá. Við fundum hann. Við fundum leið til að koma aðstoð til Sýrlands í gegnum Ísrael.
Hvernig gerðum við það? Ég notaði þriggja þrepa ferli sem ég hef notað í mörgum öðrum aðstæðum og ég vona að þessi þrjú skref verði gagnleg öllum ykkar sem vilja gera eitthvað gott í ljósi þeirra fjölmörgu yfirþyrmandi átaka sem við stöndum frammi fyrir í dag, þar á meðal Úkraínu. Svo hver eru þrjú skrefin mín? Finna inngangspunkt, bera kennsl á skarð og finna svo eitthvað framkvæmanlegt til að fylla það skarð. Það hljómar frekar einfalt, ekki satt? Svo leyfið mér að leiða ykkur í gegnum það.
Þegar ég las skýrslu um Sýrlandsstríðið snerti hún mig mjög djúpt og fannst mér mjög persónulegt. Ég varð agndofa yfir umfangi eymdarinnar og hún endurspeglaði þjáningar fjölskyldu minnar í Helförinni. Foreldrar mínir lifðu af fangabúðir í Póllandi og Ungverjalandi og eftir stríðið urðum við að flýja og komum til Bandaríkjanna sem ríkisfangslausir flóttamenn. Þegar ég sá eyðileggingu Aleppo datt mér í hug Búdapest, fæðingarborg mín, sprengdu borgin þar sem ég fæddist. Og þegar ég las um hungursneyð vegna umsáturs í Sýrlandi minntist ég móður minnar sem missti fóstur þegar hún bar poka af rotnum kartöflum heim vegna þess að það var ekkert annað til að borða. Og þegar ég sá útrýmd og horuð lík Sýrlendinga sem höfðu verið pyntaðir í fangelsum í Damaskus, sá ég líka gangandi beinagrindur Auschwitz, Mauthausen og Bergen-Belsen, þar sem svo margir af fjölskyldumeðlimum mínum fóru bókstaflega upp í reyk. Og þegar ég sá sýrlenska flóttamenn streyma yfir landamæri, minntist ég líka míns eigin flótta sem flóttabarn.
Svo sem ein manneskja ... Sem ein manneskja, hvað geturðu gert næst? Þegar þú stendur frammi fyrir einhverju sem þú veist að þarf að breyta, verður þú að finna leið til að bregðast við. Fyrir mig var það að virkja gyðinglega viðbrögð og síðan stækka þau upp í þvertrúarbrögð í Bandaríkjunum, einbeitt eingöngu að Sýrlandi. Það kallast Fjöltrúarbandalag fyrir sýrlenska flóttamenn. Og í dag höfum við meira en 100 samstarfssamtök.
(Klappaklapp)
Ég sá tækifæri til að byggja brýr og jafnframt bjarga mannslífum. Og svona er það gert. Suðvesturhluti Sýrlands var mjög erfiður að komast að því að hann var umkringdur stjórnarherjum. Þetta var skarð. Ísrael deilir landamærum við þann hluta Sýrlands. Og vitiði hvað? Það er auðvelt að koma hjálp inn í suðvesturhluta Sýrlands frá ísraelsku hliðinni á Gólanhæðum. Það gaf okkur eitthvað framkvæmanlegt til að fylla þetta skarð. Allt sem við þurftum var hvernig. Og þess vegna fundum ég og samstarfsmenn mínir leynilega um alla Evrópu. Við vorum að færa rök fyrir því að Ísrael ætti að vera notað sem viðkomustaður fyrir alþjóðlega mannúðaraðstoð. Við höfðum þrýstihópastarf hjá breska þinginu, þinginu í Evrópusambandinu og kanadíska þinginu. Við börðum á dyrnar í þinginu. Við hittum öll stjórnsýslustig í Ísrael. Og ... við komumst hvergi. En svo gerðist það.
Í september 2016 hóf ísraelsk stjórnvöld aðgerðina „Góða nágranna“. Það var nú opinber stefna stjórnvalda að opna landamærin svo hægt væri að auðvelda og senda hjálpargögn frá öðrum löndum til Sýrlands. Skömmu síðar, þegar okkur tókst að hefja aðgerðina „Góða nágranna“, voru risavaxnir gámar fullir af hjálpargögnum – margir þeirra með vörur frá sýrlenskum samtökum – að afferma í ísraelskum höfnum af ísraelskum hermönnum, sendir til Gólanhæða og þaðan tóku samstarfsaðilar okkar á vettvangi í Sýrlandi hjálpargögnin og dreifðu þeim til svæðis með 1,3 milljónir íbúa.
Við afhentum 120 milljónir dollara í aðstoð á þennan hátt. Við studdum þrjár læknisstofnanir, bakarí sem framleiddi 15.000 pítur á dag. Ísraelar útveguðu vatn, eldsneyti, rafmagn. Við sendum lækningatæki, sjúkrabíla, mat, föt, hreinlætisbúnað, lyf, hvað sem þurfti. Og með því að vinna í gegnum sveitarfélög gátum við hjálpað til við að koma á stöðugleika í öllu svæðinu. Í tvö ár var þetta eini hluti Sýrlands sem virkaði. En svo, vegna innrásar stjórnarinnar og bandamanna hennar, var þetta svæði algerlega tekið yfir og eyðilagt. En það stöðvaði okkur ekki. Við stækkuðum afhendingar okkar til annarra erfiðra svæða í Sýrlandi. Í dag höfum við afhent næstum 245 milljónir dollara í aðstoð.
(Klappaklapp)
Það var ekki auðvelt og ekki laust við erfiðleika. En með því að vinna með þessum ólíklegu samstarfsaðilum gátum við hjálpað meira en tveimur og hálfri milljón stríðsfórnarlamba og það er enn að aukast.
(Klappaklapp)
Nú, hér eru frábæru fréttirnar. Þú þarft ekki að fara á stríðssvæði til að gera þetta. Ég hef notað formúluna mína í fullt af öðrum aðstæðum. Svo leyfið mér að deila nokkrum stuttum sögum með ykkur. Snemma í ferli mínum, árið 1971, til að vera nákvæmur, lifði ég lífi glæpa. Glæpavarna, það er að segja.
(Hlátur)
Ég var líka djúpt sokkin í kvennahreyfinguna. Svo hvar gat ég skipt sköpum? Aðkomustaður minn var lögreglustöðin í New York borg. Fórnarlömb kynferðisofbeldis voru mjög illa meðhöndluð. Það var skarð. Mögulega leiðin til að fylla það skarð var að setja á laggirnar fyrstu kynferðisbrotadeild landsins. Jæja, í dag höfum við "Law and Order: SVU" til að segja okkur hvernig þetta er gert. Reyndar hafa þeir verið að segja okkur hvernig þetta er gert síðustu 23 þáttaraðir. En þá, þá var þetta ný hugmynd.
Ég hef gert það sama með stórfyrirtæki. Þegar nýja árþúsundið gekk í garð var mannauðssviðið mjög einbeitt að vinnustaðnum árið 2000, þar sem fjölbreytileiki var lykilmarkmið. En trúarbrögð voru mjög sjaldan skoðuð sem þáttur í fjölbreytileika á vinnustað. En ef litið var á breytta lýðfræði var augljóst að þetta yrði stórt mál. Þannig að það var skarð. Önnur stofnun sem ég stofnaði, Tanenbaum Center for Interreligious Understanding, fann raunhæfa leið til að fylla þetta skarð með því að leiðbeina stórfyrirtækjum við að aðlaga trúarbrögð á vinnustað.
Jæja, það hefur verið löng leið til Sýrlands frá fyrstu ferlum mínum sem atvinnumaður í breytingamálum. En þegar ég sá harmleikinn í Sýrlandi gerast, hélt biblíuvers, 3. Mósebók 19:16, áfram að óma í huga mínum. „Þú skalt ekki standa aðgerðalaus hjá meðan blóð náunga þíns hrópar af jörðinni.“ Jæja, þess vegna fór ég að vinna. Ég vona að þú gerir það líka.
Þakka þér fyrir.
COMMUNITY REFLECTIONS
SHARE YOUR REFLECTION