የደስታችን ትልቁ እንቅፋት እና እንዴት እንደምንሻገር

ምናልባትም የሰው ልጅ ሕይወት ትልቁ አያዎ (ፓራዶክስ) ምንም እንኳን ደስታ ከናፍቆታችን ሁሉ የላቀ ቢሆንም በትጋት ግን የማይገኝ መሆኑ ነው። የምንፈልገው መጨረሻ የሚመስለውን ሁሉ - ፍቅር፣ ገንዘብ፣ ዓላማ፣ ፍፁም የሆነ ካፑቺኖ - ለደስተኛ መንገድ እንሻለን፣ነገር ግን ደስታ የተለመደውን የጥረት እና የስኬት ህጎችን ይቃወማል፡ እሱን ለማግኘት በሞከርን ቁጥር፣ የበለጠ ያመልጦናል።

ከዚህ አያዎ (ፓራዶክስ) ለመውጣት እና ደስታን ለማሳደድ ከራሳችን የጫንንባቸውን ገደቦች እንዴት ማለፍ እንደምንችል አርቲስት አግነስ ማርቲን (ከመጋቢት 22፣ 1912 እስከ ታኅሣሥ 16፣ 2004) በ1979 በኒው ሜክሲኮ ዩኒቨርሲቲ፣ ሳንታ ፌ፣ በአግነስ ማርቲን ፣ ቤተ መፃሕፍት ውስጥ የተካተተውን ንግግር አስመልክቶ በተዘጋጀ ማስታወሻ ስብስብ ውስጥ የመረመረው ነው። ማርቲንን በመንፈስ አነሳሽነት፣ መቋረጦች እና ለፈጠራ ስራ ምቹ ሁኔታን ሰጠን።

አግነስ ማርቲን በኒው ሜክሲኮ በሚገኘው ስቱዲዮዋ፣ 1953 (ፎቶ፡ ሚልድረድ ቶልበርት)

ማርቲን በዲቲ ሱዙኪ የዜን ትምህርቶች በጥልቅ ተጽዕኖ አሳድሯል። የቻይናውን የ wu-ዌይን ፍልስፍና የሚያስታውስ—በግምት “ለመሞከር አለመሞከር” ተብሎ ተተርጉሟል - የማርቲን ሀሳቦች ዜን በሚመስል የጣኦ ቴ ቺንግ ጥልቅ ቀላልነት ዘይቤ ተቀርፀዋል፣ እናም ህይወትን በማይዛመድ ግንዛቤ የመያዙን አስቸጋሪ ጥበብ ያናግሩ። “የሕይወት ወንዝ ያንቀሳቅሰናል” በሚል ርዕስ እንዲህ ስትል ጽፋለች።

እኛ በእውነት ማድረግ የምንፈልገው ደስታን ማገልገል ነው።
ሁሉም ሰው ደስተኛ እንዲሆን እንፈልጋለን፣ ለአፍታም ቢሆን ደስተኛ አለመሆን።
እንስሳት ደስተኛ እንዲሆኑ እንፈልጋለን. የሕያዋን ፍጥረታት ሁሉ ደስታ የምንፈልገው ነው።
እኛ በጣም እንፈልጋለን ነገር ግን ማምጣት አንችልም.
አንድን ሰው እንኳን ደስ ማሰኘት አንችልም።
ይህ ከምንም በላይ የምንፈልገው ነገር ከአቅማችን ውጪ የሆነ ይመስላል።
እኛ ግን ደስታን ለማገልገል ነው የተወለድነው እና እናገለግለዋለን።
ግራ መጋባቱ የእውነተኛ ደስታን ካለማወቅ የተነሳ ነው። ደስታ ተስፋፍቷል።
በሁሉም ቦታ ነው… ደስተኛ ካልሆንን አንድ ነገር አእምሮአችንን ስለሚሸፍን እና ደስታን ማወቅ ስላልቻልን ነው። ችግሩ ሲያልፍ እንደገና ደስታን እናገኛለን።
ደስታ በዙሪያችን አለ ማለት አይደለም። ያ በፍፁም አይደለም። ይህ ወይም ያ ወይም በዚህ ወይም ያ ውስጥ አይደለም.
ረቂቅ ነገር ነው።
ደስታ የማይገናኝ ነው። ሁሌም ተመሳሳይ። አይታይም አይጠፋም. አንዳንዴ ብዙ እና አንዳንድ ጊዜ ያነሰ አይደለም. ወደላይ እና ወደ ታች የሚሄደው የደስታ ግንዛቤያችን ነው።
ደስታ እውነተኛ ሁኔታችን ነው።
እውነታ ነው።
ሕይወት ነው።
በዚህ ህይወት ውስጥ ህይወት በውበት እና በደስታ ተመስሏል.
ስለእነሱ ሙሉ በሙሉ የማታውቅ ከሆነ በህይወት የለህም።
ስለ ውበት እና ደስታ የማታውቅበት ጊዜ በህይወት የለህም።

[…]

ሕይወትን በመገንዘብ ለመኖር እንነሳሳለን።
ሕይወት የሕይወት ንቃተ ህሊና ነው።
የህይወትዎ መለኪያ እርስዎ የሚያውቁት የውበት እና የደስታ መጠን ነው።

አግነስ ማርቲን ፣ ክረምት 1964

ማርቲን የአርቲስቱን ተግባር እንደ የግንዛቤ አዋላጅ አድርጎ ይቆጥረዋል፡-

የአርቲስት ህይወት ለህይወት በጣም ጥሩ እድል ነው.
ሕይወትን ማየት እንደምንችል ስንገነዘብ ሙሉ በሙሉ ግንዛቤያችን ላይ የሚቆሙትን ነገሮች ቀስ በቀስ እንተወዋለን።
ቀለም ስንቀባ ደረጃ በደረጃ እንጓዛለን. በስራችን የምንመራው በህይወት ግንዛቤ መሆኑን እንገነዘባለን።
ለበለጠ የግንዛቤ መግለጫ እና ለሕይወት መሰጠት ተመርተናል።
እንደ ቤትሆቨን ባሉ የታላላቅ አርቲስቶች ህይወት ታላቅ ደስታን እንገነዘባለን እናም ሁሉም ታላላቅ አርቲስቶች ህይወትን እንደሚያወድሱ እና እንደሚደሰት እንገነዘባለን።

በእርግጠኝነት፣ አንድ ቄንጠኛ እንዲህ ያለውን አመለካከት እንደ ልዩ መብት ሊያጣው ይችላል። ነገር ግን ማርቲን አርቲስት ከመሆኑ በፊት አስገራሚ ስራዎችን በመስራት ከባድ እና ያልተለመደ ህይወት ነበረው። የእርሷ ሃሳቦች የሚመነጩት ጥልቅ እራስን ከማንፀባረቅ ቦታ ነው እና በምስራቅ ፍልስፍና ከፍተኛ ተጽዕኖ ይደረግባቸዋል. የ67 ዓመቷ ማርቲን ለወጣት አርቲስቶች ታዳሚዎቿን ስትናገር በጣም ቀጥተኛ እና በሕይወቷ የተፈተነ ምክር ትሰጣለች።

ለራስህ እንዲህ ማለት አለብህ፡- “ወደዚህ የአእምሮ ሁኔታ እንዴት በተሻለ መንገድ መግባቴ እና ራሴን ለህይወት መግለጫ መስጠት እችላለሁ።
ወደ ሃሳቦች ገለፃ መመራት የለብህም ምክንያቱም ያ የጥበብ ስራ አይደለም። ብዙ ጊዜ ለአጭር ጊዜ ተቀባይነት ቢኖረውም ውጤታማ አይደለም. ለደስታ አስተዋጽኦ አያደርግም እና በመጨረሻም ይጣላል.
በሜትሮፖሊታን ሙዚየም ወይም በብሪቲሽ ሙዚየም ውስጥ ያለው የጥበብ ሥራ ሃሳቦችን አይገልጽም።
በኪነጥበብ መስክ እና በህይወት ውስጥ ትልቁ እና ገዳይ ጥፋት ከመነሳሳት ይልቅ በእውቀት ላይ ጥገኛ ነው።
በእውቀት ላይ ጥገኛ መሆን ማለት በህይወት ውስጥ እንደ መመሪያ ሆኖ የተመለከቱትን እውነታዎች እና ከታዛቢነት ተቀናሾችን ግምት ውስጥ ማስገባት ማለት ነው.
በተመስጦ ላይ ጥገኛ መሆን ማለት በንቃተ ህሊና ላይ ጥገኛ መሆን, ከውበት እና ከደስታ ግንዛቤ የሚዳብር ንቃተ ህሊና እያደገ ነው.
በተመስጦ ለመኖር እና ለመስራት ማሰብ ማቆም አለብዎት።
መነሳሻን በግልፅ ለመስማት አእምሮህን አሁንም መያዝ አለብህ።

አግነስ ማርቲን፣ ከአለም ጀርባዬ ፣ 1997

ዛሬ ደስ በማይሰኝ አግባብነት ስሜት ውስጥ፣ ወደ እንደዚህ ያለ ዋና ዋና ሁኔታዊ ሀሳቦችን ትጠቁማለች፡-

የፖለቲካው አለም በእኛ የተፀነሰ እና የተስማማንበት መዋቅር ነው ግን እውን አይደለም።
ይህ የፓለቲካ አለም እውነት ነው ብለህ እንድታምን ተገድደሃል።
በዚህ ፅንሰ-ሀሳብ ወደ ዓለም ባለቤትነት እንደመጣን እና እሱን ለመፍጠር ሀላፊነት እንዳለን ይታመናል። እናም በዚህ ፅንሰ-ሀሳብ እራሳችንን በዘላለማዊ ሃላፊነት እና ማሻሻያ ሁኔታ ውስጥ አስቀምጠናል.
ነገር ግን ዓለምን ስለማንፈጥር፣ ከኛ በፊት ስለተፈጠረች እና በውስጧ ብቻ ስላለን፣ እና የራሳችን ስላልሆንን፣ አጠቃላይ የፖለቲካ ሀሳባችን ውሸት ነው።

አንድ ጊዜ እንደገና ወደ ኃይሉ ትግላችን የምንጥርባቸውን ነገሮች ለማግኘት እንዴት እንቅፋት እንደሆነ ስናስብ፣ ማርቲን ሕይወትን የሚያሰፋውን አማራጭ ይመለከታል፡-

ዓለም በግለሰቦች ላይ በሚደረጉ ለውጦች ምክንያት ይሻሻላል. በግለሰብ ደረጃ ሁሉንም ህይወት ያላቸው ነገሮች ማለቴ ነው።
ዓለም በሁሉም ነገሮች ህይወት ውስጥ እያደገ ባለው ግንዛቤ ምክንያት በዝግመተ ለውጥ እና በድርጊታቸው ይገለጻል።
የሁሉም ነገሮች ድርጊቶች የሚመሩት እያደገ ባለው የህይወት ግንዛቤ ነው። ተመስጦ እንለዋለን።
በተመስጦ መኖር መኖር ነው። በእውቀት መኖር - በንፅፅር ፣ በስሌቶች ፣ በእቅድ ፣ በፅንሰ-ሀሳቦች ፣ ሀሳቦች - ሁሉም የኩራት መዋቅር ውበት እና ደስታ የሌለበት - ሕይወት የለም።

[…]

ኩራት በሚሄድበት ቦታ ምንም አይነት የህይወት ታሪክ አይኖርም። ሕይወትን ከሁሉ የላቀ አጥፊ ነው። ኩራት በመንገዱ ላይ ምንም ነገር አይተወውም. በህይወት ውስጥ ሞት ነው.

ማርቲን “ሕይወት ጉበቷን ትወዳለች” የሚለውን የማይረሳውን የማያ አንጀሉ አባባል በማስተጋባት ዋና ነጥቧን ገልጻለች።

ሕይወት ከጎንህ እንድትሆን ወይም ከሞት ጋር ከሕይወት ጎን እንድትሆን ከፈለግክ ሙሉ በሙሉ ለሕይወት መገዛት አለብህ።

ኒቼ “የህይወትን ወንዝ መሻገር ያለብህ አንተ እና አንተ ብቻ ያለህበትን ድልድይ ማንም ሊሰራህ አይችልም” ብሎ ካወጀ ከአንድ መቶ ዓመት በኋላ ማርቲን ይመክራል፡-

ህይወታችሁን አጥብቃችሁ ያዙ, ወደ ውበት እና ደስታ እና መነሳሳት, እና ለተመስጦ መታዘዝ. ከራስህ አእምሮ በስተቀር ሌሎችን አትምሰል ወይም ምክር አትፈልግ። ማንም ሊረዳህ አይችልም። ሕይወትዎ ምን መሆን እንዳለበት ማንም አያውቅም። ህይወትህ ወይም ህይወትህ ምን መሆን እንዳለበት ማንም አያውቅም ምክንያቱም በመፈጠር ሂደት ላይ ነው።
ሕይወት እያደገ ባለው የህይወት ንቃተ-ህሊና መሰረት ይንቀሳቀሳል እና ሙሉ በሙሉ የማይታወቅ ነው።
እንደ ሰው እውቀት፣ እንደ መመሪያ፣ እሴት እና መስፈርት የምትኖር ከሆነ ያለፈውን ትኖራለህ።
ባለፈው ጊዜ ሙሉ በሙሉ ከኖርክ ውበትን ወይም ደስታን አታውቅም እና በእውነቱ አትኖርም.
በህይወት ማመን አለብህ. ስለ ሕይወት እውነቱን ማወቅ እንደምትችል እመኑ።

[…]

የሕይወት ወንዝ ጅረት ያንቀሳቅሰናል። የህይወት፣ የውበት እና የደስታ ግንዛቤ የወንዙ ጅረት ነው።
በታላቅ ግንዛቤ በፍጥነት እንጓዛለን። ያለ ግንዛቤ አንንቀሳቀስም።

ይህንን ልዩ የአግነስ ማርቲን ቁርሾን ያሟሉ፡ ሥዕሎች፣ ጽሑፎች፣ ትዝታዎች ከኸርማን ሄሴ ጋር እንዴት በተሻለ ግንዛቤ መኖር እንደሚቻል ፣ ሶረን ኪርኬጋርድ በእኛ ትልቁ የደስታ ምንጫችን ላይ፣ እና አላን ዋትስ ስለ ደስታ እና እንዴት መኖር እንዳለብን ፣ ከዚያም ይህን ብርቅዬ የቪንቴጅ ውይይት ፣ የደስታ እና የህይወት ታሪክን ከማርቲን ጋር እንደገና ይጎብኙ።