Kahlil Gibran O Czasie zaprzyjaźnienia się

Ostatnio rozmyślałem o czasie, obserwując, jak zmieniają się pory roku i czekając, aż zajdzie pozornie niekończąca się pora roku w sercu; rozmyślałem o pięknym „Hymnie do czasu” Urszuli K. Le Guin i jego kalejdoskopowym spojrzeniu na czas jako na gwiezdny pył rozproszony w „blasku każdej jasnej galaktyki” i „oczach dostrzegających blask”, czasie jako portalu, który „tworzy przestrzeń do odchodzenia i powracania do domu”, czasie jako łonie, w którym „zaczyna się wszystko kończy”; rozmyślałem o Senece, który tysiące sezonów temu nalegał w swoim stoickim kluczu do życia z obecnością, że „nic nie jest nasze, z wyjątkiem czasu”.

A jednak jest coś dziwnego w tym pojmowaniu czasu jako własności. Prosi się nas, abyśmy dali rzeczom czas; mówimy o zabieraniu czasu — czasu od czegoś, czasu ku czemuś. Ale jak dajemy lub bierzemy ten drobnoziarnisty piasek, który przesypuje się przez palce w chwili, gdy próbujemy go wziąć do ręki? Być może czas nie jest tyle substancją w dłoni, co substancją dłoni; być może Borges miał rację w swoim wzniosłym obaleniu czasu : „Czas jest rzeką, która mnie unosi, ale ja jestem rzeką; to tygrys, który mnie niszczy, ale ja jestem tygrysem; to ogień, który mnie pochłania, ale ja jestem ogniem”.

Jak więc możemy zaprzyjaźnić się z czymś, co nas niszczy i jednocześnie jest nami?

Właśnie to z wielką subtelnością i sentymentem eksploruje poeta, malarz i filozof Kahlil Gibran (6 stycznia 1883–10 kwietnia 1931) w jednym z fragmentów ponadczasowo satysfakcjonującego klasyka z 1923 roku pt. Prorok ( Biblioteka Publiczna ), w którym zawarł także swoją nieprzemijającą mądrość na temat podstaw prawdziwej przyjaźni , odwagi, by przetrwać niepewności w miłości , a także być może najlepszej rady, jaką kiedykolwiek udzielono na temat rodzicielstwa oraz równowagi między bliskością a niezależnością w zdrowym związku .

Kahlil Gibran, autoportret

Kiedy astronom daje znak bohaterowi Gibrana, aby opowiedział o czasie, Prorok odpowiada:

Zmierzyłbyś czas tym, co niezmierzone i tym, co niemierzalne.
Dostosowałbyś swoje postępowanie, a nawet pokierował biegiem swego ducha zgodnie z godzinami i porami roku.
Pewnego razu stworzyłbyś strumień, na którego brzegu mógłbyś usiąść i obserwować jego przepływ.
Jednak to, co ponadczasowe w Tobie, jest świadome ponadczasowości życia,
I wie, że wczoraj jest tylko dzisiejszym wspomnieniem, a jutro jest dzisiejszym marzeniem.
A to, co w tobie śpiewa i rozmyśla, wciąż mieszka w granicach tej pierwszej chwili, która rozrzuciła gwiazdy w kosmosie.

Ilustracja Lia Halloran z A Velocity of Being: Letters to a Young Reader . Dostępne jako wydruk .

W słowach, które przywodzą na myśl eleganckie rozważania Patti Smith na temat czasu, przemiany i pór roku w sercu , dodaje:

Czyż czas nie jest, podobnie jak miłość, niepodzielny i nieskończony?
Lecz jeśli w swoich myślach musisz mierzyć czas porami roku, niech każda pora roku obejmuje wszystkie inne pory roku,
Niech dzisiejszy dzień będzie dla nas wspomnieniem przeszłości i tęsknotą za przyszłością.

Uzupełnij tekst Gibrana o ciszy, samotności i odwadze poznania samego siebie , a następnie przenieś się w czasie o stulecie do przodu, poznając fascynującą współczesną neuropsychologię dotyczącą tego , w jaki sposób percepcja czasu moduluje nasze doświadczenie siebie, a także wzruszające nagranie Neila Gaimana czytającego swojej 100-letniej kuzynce odę Le Guin do ponadczasowości .