Kveðja Grevlingur

Höfundarréttur Mulberry Books, 1992

Hefur þú einhvern tíma lesið Kveðjugjafir Badgers? Hún segir sögu af gömlum Badger sem veit að hann mun brátt deyja og hefur áhyggjur af því hvernig vinir hans Moldvarpan, Froskurinn, Refurinn og Kanínan muni takast á við brottför hans eftir að hann fer niður „Langa gönginn“. Restin af þessari fallega myndskreyttu bók fjallar um hjartnæmu og skapandi leiðirnar sem vinir Badgers nota til að varðveita arfleifð hans og vinna úr missinum.

Þetta er ein af mínum uppáhalds barnabókum og hún á sérstakan stað í hjarta mínu því hún var fyrst lesin fyrir mig kvöldið áður en móðir mín lést. Hún var hæfileikarík sálfræðingur sem vann í næstum 30 ár með dauðvona sjúklingum og syrgjandi börnum þeirra og hlaut frönsku heiðursorðuna fyrir framlag sitt til líknandi meðferðar. En á þessum síðasta degi lífs síns var það hún sem lá í dái á sama stóra sjúkrahúsinu í París þar sem hún hafði fylgt mörgum öðrum til æviloka. Hún var að deyja úr briskrabbameini.

Við systir mín vorum báðar við hlið móður okkar þetta kvöld, mjög meðvituð um að þetta gæti orðið það síðasta. Næstum allir sem þekktu hana vel höfðu þegar komið til að kveðja hana vikurnar áður, en við biðum enn eftir síðasta gestinum. Einn af nemendum móður okkar hafði skrifað okkur fyrr um daginn til að biðja um leyfi til að koma og kveðja ástkæran leiðbeinanda sinn í síðasta sinn. Ég vissi hversu mikilvægt þetta var fyrir hana vegna hjartnæms tölvupósts sem hún hafði skrifað nokkrum dögum áður til að segja okkur frá því hversu mikil áhrif móðir okkar hafði haft á líf hennar, bæði faglega og persónulega. Við hlökkuðum því til að hitta hana. Eftir að hún kom og heilsaði okkur settist hún kyrr við rúmstokk móður okkar og byrjaði síðan að tala við hana eins og hún væri alveg vakandi og viðstödd. Hvorki systir mín né ég vorum hissa á því. Þannig hafði móðir okkar alltaf kennt okkur að koma fram við alla sem voru í dái: „Gerið alltaf ráð fyrir að þeir heyri ykkur fullkomlega og ávarpið þá beint.“

Með mjög ástríkri röddu sagði þessi unga kona að nafni Isabelle móður okkar að hún hefði hugsað mikið um það sem hún vildi helst segja henni. Og hún hélt áfram að þakka henni fyrir allar gjafirnar sem hún hafði fengið frá henni í gegnum árin. Listinn hennar var mjög hjartnæmur. Hún viðurkenndi jafnvel hvernig móðir okkar kom fram við starfsfólk sjúkrahússins. Á þessu stóra sjúkrahúsi þar sem hún starfaði í mörg ár sem forstöðumaður sálfræðideildar þekkti hún alla starfsmenn með fornafni. Og hún gat alltaf heilsað þeim með persónulegri spurningu sem vísaði til einhvers sem hún vissi um líf þeirra (börnin þeirra, vonir þeirra, áhyggjur þeirra). Hún ávarpaði skurðlækna, hjúkrunarfræðinga, móttökustarfsmenn og ræstingarfólk af jafnri umhyggju og virðingu. Það hafði mikil áhrif á Isabelle, sem sagði okkur þetta kvöld að hún væri að gera sitt besta til að læra og muna nöfn allra á sjúkrahúsinu þar sem hún starfaði nú.

Eftir að hún hafði lokið við að tjá þakklæti sitt sagði Isabelle móður okkar að hún hefði komið með Kveðjugjafir Badger með sér, því hún hugsaði sér að hún gæti viljað heyra söguna í síðasta sinn. Áður en hún hélt áfram sneri hún sér að mér og systur minni og útskýrði að þetta væri saga sem móðir okkar las oft fyrir syrgjandi börn í meðferðarstarfi sínu. Og þetta væri líka bók sem hún mælti ákaft með fyrir yngri meðferðaraðila sem væru í námi hjá henni. Móðir okkar hafði lesið ótal barnabækur fyrir okkur í gegnum árin, með þeirri hlýju og sálarríku röddu sem nú var þögnuð. Hún var töfrandi sögumaður. En hvorki ég né systir mín höfðum nokkurn tímann heyrt þessa tilteknu sögu.

Þetta voru því aðstæðurnar sem við fengum þá óvæntu gjöf að heyra sögu Badger í fyrsta skipti. Þótt ég og yngri systir mín værum báðar fullorðnar á þeim tíma (38 og 40 ára gamlar), vorum við líka að syrgja börn. Og þegar við hlustuðum á ljúfa frásagnarrödd Isabelle gátum við ekki annað en fundið fyrir þeirri tilfinningu að móðir okkar hefði einhvern veginn fundið leið til að deila þessari síðustu sögu með okkur, til að hjálpa okkur að takast á við brottför hennar. Þetta var djúpstætt hjartnæm upplifun og óvænt kveðjugjöf, sem ég mun alltaf vera þakklát fyrir. Á frönsku heitir bókin „Au Revoir Blaireau“ (þ.e. Kveðja, Badger). Og þetta voru síðustu orðin sem ég hvíslaði í eyra móður minnar áður en ég skildi hana eftir í nótt. Hún lést í dögun daginn eftir, umkringd næturstarfsfólkinu sem hún þekkti svo vel.

Ég hef lesið og endurlesið Kveðjugjafir Badger's oft síðan þá, bæði á frönsku og ensku, ein og til vina. Og mér finnst gaman að gefa eintök af bókinni. Það er ein af leiðunum sem ég vil heiðra minningu móður minnar og sumar af kveðjugjöfum hennar, þar á meðal djúpa ást mína á barnabókum sem ég erfði frá henni.

Ef þú þekkir börn sem eru að takast á við mikinn missi, þá er þessi litla bók góð lækning. Hún hvetur börn til að taka vel á móti sorg sinni. Hún sýnir hvernig á að varðveita sérstakar minningar um látna, hvernig Froskur man eftir því hvernig Badger kenndi honum að skauta og öðlast sjálfstraust, og hvernig Fox man eftir því hvernig Badger kenndi honum að hnýta bindið sitt rétt. Bókin undirstrikar einnig mikilvægi þess að segja sögur og syrgja sem samfélag.

Hér að neðan er myndband á YouTube af Badger's Parting Gifts , lesið upp með dásamlegri röddu Ruby Dee. Ef sagan hreyfir við þér, vinsamlegast fáðu þér eitt eintak, eða tvö, eða þrjú, svo þú getir lesið það eða gefið það syrgjandi vinum. Myndskreytingarnar eru stórkostlegar.