Ongi Etorri

520. gelara sartzeko asmoa zuen pertsona bat bakarrik ibiliko zen ospitaleko korridore luzearen amaieraraino, eta goiz hartan hara joan nintzen nire txandetan. Osasun-kapilau izateko bigarren prestakuntza-unitatearen erdian nengoen, hau da, eskubiderik gabekoena zerbitzatzen zuen borrokan zegoen ospitale batean. Gure gaixoak lagun edo familiarik gabekoak ziren, edo haien lagunek eta familiak zaindu ezin zituztenak: zaharren egoitza publikoetan gelditutako adineko gaixoak; aterpeetan edo kalean bizi zirenak edo kartzelatik edo psikikopetik atera berriak zirenak; Gizarte Segurantzako prestazioetatik bizirik irauten duten gizonak SROetan; Dokumentaziorik gabeko etorkinak, garbitzen zituzten bulegoen atzealdeko garbiguneetan lo egin zutenak; tokiko errehabilitazio zentroetako bizilagunak. Askotan gertatzen zen nirea zela oso denbora luzean eduki zuten lehen eskua.

M-ren ohea gelako muturrean zegoen, leiho ondoan. Bere gelakidearen ohea hutsik zegoen, mantak nahasirik, bazkari-erretilua ukitu gabe, ziurrenik proba batera joan eta agian ordu batzuk itzuliko ez zelako seinale. Bi oheak bereizten zituen oihalezko errezela marraztuta zegoen oraindik. Gela isilik zegoen.

Gortinaren beste aldean, M. zutik zegoen bere ohearen ertzean, harrapari ibiltarietatik defendatzeko ekintzara abiatzeko prest egongo balitz bezala. Haserre zirudien. Bere gorputz handia uxatzeko pentsatutako energia batean harrapatuta zegoela zirudien, baina bere buruari buelta eman zion, gizon baten egituran kaiolatuta dagoen botere inplosio moduko bat. Inoiz ez nintzen horrelako erasoetatik hain gertu egon. Urrutira gelditu nintzen. Eskuan nuen errolda fitxak —beti eguneroko txandetarako ukipen-puntua— adierazten zuen M. “giltzurruneko gutxiegitasunagatik” onartu zutela. Ez nuen irakurri psikosiarekin ere borrokan ari zela esan zidan bere taula.

M. aurkeztu nion eta bisita bat nahi zuen galdetu nion. Tonu mingotsean esan zidan nahi zuela nik harentzat zerbait egitea. Oso kontziente nintzen gelan bakarrik geundela, erizainen geltokitik urrun. Oso kontziente nintzen nire txikitasunaz. Bere ohe ondoan aulki bat altxatu beharrean, beste paziente batzuekin egingo nukeen bezala, errezela bere gelakidea itzultzen bazen ere bere lekuan utzi beharrean, gortina atzera bota eta aulkia atetik ikusten ninduten toki batera eraman nuen, behar izanez gero ihes egin nezakeen leku batera.

M. bere jaiotza-agiria ateratzeko aginduz hasi zen, etxebizitza publikoa eskatu ahal izateko. Ozen eta luze bota ninduen esan nionean hori ez zela ezer nekien zerbait, eta ospitaleko gizarte langileak hori egiten lagundu ahal izango ziola.

Gero ohearen bestaldera joan zen eta hormara begira jarri zen, bizkarra niri, eta istorio uholde bat hasi zen, kutsatutako iturriko ur mingotsa bezala isurtzen, bata bestearen atzetik, gela bere amorruz, bere etsipenez betez. Askoz beranduago konturatu nintzen bizkarra ematea bere haserrearen indar osotik babesteko saiakera izan zitekeela.

Neska-laguna traidore bati buruz istorio egin zuen.

Azken finean benetan lagunak ez ziren lagun talde baten aurka egin zuen, behin eta berriz “erabiltzen” zutenak.

Hura desalojatu zuen lurjabeari buruz haserretu zen: " Benetan nahi zuen nik hura hiltzea. Hori egiten ari zen, beraz, hil behar nuen. Baina ez dut berak nahi duena egingo, ez dut hilko, orduan kartzelara joango naizelako eta ez baitut kartzelara joan nahi".

30 urteren buruan mundua nola amaituko zen, zer seinale ikusi zituen, egunkarietako titularretatik zer lortu zuen. Insistentea zen nik honi kasu egiteko beharraz, inozoa ez izateko munduaren amaieraren aurrean.

M.-k bere traizioen litania debozio moduko batez errepikatu zuen, tarteka hormatik punturen bat azpimarratzeko biratuz, nahiz eta ez zuen nahi izan pentsatzea nolakoa zen hura ulertzen nuenik. Behin edo birritan sartzen saiatu nintzen, emeki esanez: "Oso zaila dirudi horrek". eta berehala baztertu zituen nire hitzak: "Zertaz ari zara? Ez dut hori esan!"

M.rekin geratzeko, benetan egon bere istorioarekin eta istorioaren atzean zegoenarekin, bihotz-indarra eta asmo bideratua behar zuen bere hausturak nigan pizten ari zenaren aurrean egoteko: beldurra, nahasmena eta ezintasuna. Benetan M. bidelagun izan nahi banuen, ezingo nuke aldi berean “beste” egin hura baztertuz, edo diagnostikatuz, edo energia gastatuz “egia” zena eta zer ez zena kentzen. M.rekin geratzeko, neure buruari eta berari gauza bera eskaini behar izan nion: leialtasun moduko bat, ongi etorria.

Salmoetatik zuzenean atera zitekeen atsekabe latz bati entzun nion luzaroan: gaizki ulertua eta engañatua naiz; ankerkeria dago nonahi; ene etsaiak ipintzen naute; mundua ezustekoa da; Ezin dut jarraitu eta erreskatatu egin behar naute.

Geldialdi batera heldu zen. M.ri galdetu nion ea nahi ote zuen berarekin otoitz egitea. Onarpena egin zuen, eta arretaz begiratu ninduen. Esan nuen otoitza istorioen barruko istorioan errotuta zegoen; izan ere, haren negargarria nire otoitz bihurtu zen. Bakea, duintasuna, atsedena, etxera, lagun fidagarriak eskatu nituenerako, M. eserita zegoen lehen aldiz, begiak itxita, eta horrela geratu zen otoitza amaitu eta gero hainbat minutuz. Otoitzak leuntzen zuela zirudien.

Orduan, niri begira jarri zen, begiak leun, eta isil-isilik esan zuen: "Otoitz ona izan zen. Entzun duzu".

"Bai."

Isilik bilduta eseri ginen. Minutu batzuk beranduago gelatik irten nintzen nire txandak jarraitzeko.

Ezagutzen ditudan ia pertsona guztiak geure burua konpondu, gure ekintza garbitu ahal izango bagenu, benetan ongi etorriak izango ginatekeen sinesmenaren bertsio batekin zamatuta dago. Azkenean lortuko bagenu, ez genuke aitortu beharko zertan egiten ari garenaren zati handi bat gure kide ez izateko beldurra sendatzeko balio duela, edo geure parte bagina iruditu. Guk ez garela imajinatzen duguna izatera bultzatzen dugu: onargarriak, eboluzionatuak, burutuak, nahikoa iruditzen zaigun guztiarekin. Eta ezin bagara hori bihurtu, orduan lan egiten dugu zer garen ezkutatzeko.

Nor senti zitekeen seguru, edo ongi etorria, hain fidagarria den mundu batean, ezinezkoa izateaz gain, perfekzioa izatea ezinbestekoa den ideiatik sortu dugun toxikoki fantasiazko hau bezain fidagarria den mundu batean? Argiz betetzeko. Aldiz, gure distopian, lotsaz eta alienazioaz murgilduta gaude, eta gu, bakarrik, gure zauriak traizionatu gaituen ustea.

M. eta biok, azken finean, gure tristura eta irrika partekatua zena entzuten ari ginenean, zerbait sortzen ari zen. Ez genuen gure barnean zegoena erbesteratzen ari. Ez ginen izua ezabatu nahian. Ez ginen itxurak egiten, ez konpontzen, ez aurkezten. Gu, elkarrekin, ongi etorria bizi zen espazio bat egiten ari ginen.

Ez zen pertsona batek beste bati egiten dion ongietorria. Bi pertsonak —asmoz, agian etsipenarekin— iluntasunetik ihes egiteari uzten diotenean, eta besterik gabe, aurkitzen diren momentuan dutena eskaintzen dutenean bizitzen den modukoa zen. M. gelara ekarri ginenean bakarrik sortu zen espazioan hitz egiten ari zen. Espazio animatu eta sakratu hartan entzuten ari nintzen. Elkarrekin, perfekzioa osotasunagatik trukatzen ari ginen. Eta hau izan zen etxera eraman gintuen harrera.