Yoga En Onze Relatie Met De Realiteit

In augustus 2015 kreeg mijn man onverwacht de diagnose van een potentieel dodelijke aandoening die één op de miljoen voorkomt, waarvan de oorzaken grotendeels onbekend zijn en waarvoor de westerse geneeskunde geen betrouwbare remedie biedt. Slechts enkele dagen eerder had hij een vriend in een rolstoel de trap op gedragen naar ons huis. Hij had een frisbee gegooid, een steile heuvel beklommen en een presentatie op hoog niveau gegeven op zijn werk. Zeggen dat we dit niet zagen aankomen, is een understatement. We onderzochten alternatieve opties en ontmoetten opmerkelijke beoefenaars van Ayurveda, acupunctuur en meer. We gingen een periode in die achteraf gezien aanvoelde als een meditatieretraite zonder einde. De beenmergsuppressie van mijn man resulteerde in een acuut lage immuniteit. Het vereiste afzondering, een ongerepte omgeving, een zeer gespecialiseerd dieet en diepe rust. De tijd vertraagde. Kleine details deden ertoe. We leefden met een verhoogd bewustzijn van het huidige moment en de kostbaarheid ervan. Een jaar later, gedeeltelijk hersteld, kon hij weer fulltime aan het werk, met inachtneming van diverse protocollen, waaronder fysieke afstand, geen vliegreizen en geen grote bijeenkomsten. Nu, bijna vijf jaar later, is zijn herstel nog steeds gaande en terwijl COVID-19 de wereld heeft overspoeld, hebben we onze bijzondere levensstijl bijna van de ene op de andere dag de wereldwijde norm zien worden. In zekere zin voelt het alsof we een jarenlange 'training' hebben gevolgd voor dit precieze moment.

Twee dagen na dat noodlottige bezoek aan de spoedeisende hulp werd ik wakker met een gevoel van vrede. De afgelopen twee dagen waren een wervelende waas geweest, onduidelijk, surrealistisch. Nu waren we met z'n tweeën, hier in onze vertrouwde kamer. De stille lucht en de kracht van onze langdurige liefde. Een gevoel van zekerheid bloeide in me op als een bloem in de woestijn: Alles komt goed. Mijn man deed zijn ogen open. Ik boog me voorover en herhaalde deze woorden. Alles komt goed . Hij glimlachte, zijn ogen rimpelden. "Alles komt goed. En alles is goed," zei hij, zijn stem nog steeds wazig van de slaap. En na een hartslag voegde hij er zachtjes aan toe: "Pavi, je moet je definitie van goed verruimen."

Dat moment staat voor altijd in mijn hart gegrift. Als mens zijn we geprogrammeerd om te zoeken naar stabiliteit, veiligheid, zekerheid en een gevoel van controle in ons leven. En toch is het leven per definitie voortdurend in beweging, het is berucht onvoorspelbaar, vol onzekerheid en fundamenteel oncontroleerbaar. Deze realiteiten vormen de basis waarop we oefenen. En oefenen op deze basis nodigt ons uit tot het hart van de paradox. De paradox van vreugde vinden te midden van meedogenloze verandering, de paradox van het vinden van evenwicht te midden van onzekerheid en van het vinden van onze ware daadkracht te midden van overgave.

'Sthira sukha asanam', schreef Patanjali in de Yogasoetra's. Drie woorden die een complete manier van zijn samenvatten. Yoga beoefenen vereist het cultiveren van een standvastige intentie, een heldere geest en een evenwichtige geest. Sthira. En leren om alles wat opkomt met innerlijke rust, gratie en vloeiendheid tegemoet te treden. Sukha. Dat is asana.

Hier zijn drie hoogwaardige benaderingen die we kunnen gebruiken om te oefenen voor dit soort kalmte en gemak: Loslaten. Ontvangen. Verheugen. Deze drie benaderingen omvatten talloze technieken, en de bedoeling van dit bericht is niet om allesomvattend te zijn, maar om enkele gedachten te bieden over waarom deze benaderingen waardevol kunnen zijn en hoe ze aansluiten bij onze relatie met de realiteit.

Stress en onze contractiepatronen

Volgens een Gallup-peiling uit 2017 geeft 79% van de Amerikanen aan dagelijks gestrest te zijn. Dat zijn zo'n 8 op de 10 mensen. Wat betekent dit op fysiek niveau?

Wanneer we geconfronteerd worden met plotselinge verandering, gevaar, prestatiedruk of diepe onzekerheid, hebben onze lichamen dan doorgaans de neiging om zich te openen of te sluiten? Een van de instinctieve reacties van het lichaam op stress is om samen te trekken. We kruipen in foetushouding, we ballen onze vingers tot vuisten. We hurken voorover, klaar om te vechten of te vluchten. Wanneer we een gebeurtenis meemaken die woede, angst of verdriet oproept – meestal een samentrekking van de spieren van ons gezicht, onze nek en onze torso – spannen we onze kaken aan, trekken de spieren van onze keel samen en trekt onze maag samen.

Deze samentrekkingspatronen zullen aanhouden totdat het lichaam ervan overtuigd is dat de dreiging geweken is en het veilig genoeg is om ze los te laten. Het is belangrijk om te onthouden dat stress niet per definitie negatief is. In een gezond lichaam is de stressreactie juist wat ons helpt alert, gemotiveerd en gefocust te blijven op wat we doen. Maar de problemen beginnen wanneer ons zenuwstelsel te lang of te vaak stress ervaart en niet de kans krijgt om te resetten. Dit is wanneer stress kan leiden tot onevenwichtigheden die onze spieren, orgaansystemen en ons algehele welzijn en onze veerkracht beïnvloeden.

Als we dus naar sukha willen toewerken, dan moeten we in onze beoefening omstandigheden van gemak creëren, zodat ons lichaam zich veilig genoeg voelt om alle onnodige spanning die het vasthoudt los te laten.

Maanden nadat mijn man de diagnose had gekregen, hadden we een nieuw soort stabiliteit bereikt. Op een bewust niveau voelde ik mijn evenwichtsgevoel terugkeren. Maar het interessante was dat ik 's ochtends nog steeds wakker werd met gebalde vuisten en een ineengedoken torso. De mate van fysieke spanning die ik voelde, bracht me in de war. Mijn geest voelde kalm en veilig aan, maar mijn lichaam was nog niet op één lijn. We zullen later dieper ingaan op de neurowetenschap hiervan. Maar voor nu wil ik benadrukken dat alle technieken voor lichaam en geest tegelijkertijd op meerdere lagen van ons wezen inwerken. En het is deze gelaagde dialoog met onze neurologie, fysiologie, psychologie en biologie die zowel onze genezing als onze evolutie voedt.

Bepaalde vormen van beweging voor lichaam en geest, zoals bijvoorbeeld herstellende yoga, yoga nidra, tai chi, qi gong en specifieke meditatie- en pranayama-oefeningen, zijn bijzonder effectief in het aanpakken van onderbewuste spanningspatronen en het resetten van ons systeem. In vrijwel elke yogales vind je houdingen die op deze manier werken. Vooroverbuigingen bijvoorbeeld, hebben de eigenschap ons naar binnen te keren, ze verdiepen automatisch onze uitademing en activeren het parasympathische zenuwstelsel. Aan het einde van veel yogalessen worden studenten uitgenodigd om hun handen in gebedshouding op hun voorhoofd, lippen en hart te plaatsen. Deze eenvoudige gebaren stimuleren een verschuiving van focus en energie. Al deze subtiele dingen spelen een belangrijke rol. Shavasana – of 'lijkhouding', de laatste rustpositie in yoga – is misschien wel de kroon op de bevrijding. En er zijn verschillende andere tradities over de hele wereld die vergelijkbare ontspanning bevorderen.

Jin Shin Jyutsu is een eeuwenoude Japanse techniek om het lichaam in balans te brengen door middel van zachte aanraking. Het baanbrekende werk van Peter Levine en anderen benadrukt het als een eenvoudige maar effectieve manier om spanning en trauma in het lichaam te verlichten. Hier zijn twee eenvoudige Jin Shin Jyutsu-oefeningen die je kunt gebruiken om een ​​gevoel van veiligheid voor jezelf te creëren. Deze zijn nuttig wanneer je fysiek en mentaal de effecten van stress voelt.

Zelfknuffel: Plaats je rechterhand onder je linkerarm, dicht bij je hart. Pak je rechterbovenarm vast met je linkerhand. Bijna alsof je jezelf een knuffel geeft. Als je je daarbij op je gemak voelt, sluit dan je ogen en ga in deze houding zitten. Stem je af op het gevoel van je handen, stem je af op het gevoel van wat er in je lichaam gebeurt. Merk op waar je aandacht naartoe gaat.

Hand op het voorhoofd: Leg in deze tweede oefening je rechterhand op je hart en je linkerhand op je voorhoofd. Sluit je ogen en richt je aandacht op de plek waar je rechterhand en je lichaam elkaar raken. Besteed aandacht aan het gebied onder je lichaam, direct onder je rechterhand. Hoe voelt het nu dat een hand het aanraakt?

Let nu op het gevoel van je rechterhand. Hoe voelt het nu hij je lichaam aanraakt? Verplaats je aandacht naar je andere hand. Let op het gebied in je lichaam onder je linkerhand. Hoe voelt dat? Let op je linkerhand – hoe voelt het nu hij je lichaam aanraakt?

Concentreer je nu een paar minuten op de hand waar je je toe aangetrokken voelt, in je eigen tempo. Voel wat er tussen de handen en het lichaam gebeurt.

Wanneer we gestrest zijn, worden onze gedachten en emoties een wervelende ervaring die desoriënterend kan aanvoelen. Volgens Levine kalmeert deze houding die we net hebben gedaan het zenuwstelsel door ons een tastbaar bewustzijn te geven van het lichaam als een container. Onze sensaties en gevoelens klotsen niet letterlijk alle kanten op – ze zijn ingesloten in het lichaam. Een fysieke, voelbare ervaring hiervan ontspant het zenuwstelsel. De arm-/handpositie in deze oefeningen helpt het zenuwstelsel te ontspannen en de energiestroom tussen het boven- en onderlichaam te herstellen. Ze helpen ons los te komen van een vast stresspatroon en een vorm van zelfregulatie te ontwikkelen. In het tweede deel van deze oefening neem je de hand die op je voorhoofd rustte en verplaats je deze naar je buik, en herhaal je hetzelfde proces.

Soms voelen mensen een energiestroom of een verandering in temperatuur, of registreren ze een verandering in ademhaling of gevoel... in principe houd je je handen daar totdat je een verandering voelt. Soms moet je vrij lang wachten, en dat is prima.

De ingebouwde vrijgavesystemen van ons lichaam

Het punt is dat ons verbazingwekkende zenuwstelsel meesterlijk ontworpen is om overtollige spanning en energie op een organische manier af te voeren via verschillende ingebouwde mechanismen – het kan een huilbui zijn, een onbedaarlijke lachbui, in een diepe slaap vallen, of – en dit is bijzonder belangrijk – via onvrijwillige trillingen. In de natuur is het heel gebruikelijk dat een dier, na een bedreigende ervaring, een volledige lichaamstrilling of een korte of langere trilling vertoont. Dit gebeurt bij paarden, honden, herten, konijnen, paarden en vogels.

Dit schudden dient een ongelooflijk belangrijk doel. Het onderdrukt de hyperactieve vecht-vlucht-of-bevries-reactie van het centrale zenuwstelsel door een trilling van snelle samentrekking en ontspanning te creëren die zich kan manifesteren in alles van kleine trillingen tot extreem trillen, schudden of zelfs wiebelen en golven. Deze bewegingen ontladen de overtollige schrik-/vlucht-/vechtenergie die in de spieren vastzat. Het stuurt een signaal naar onze centrale verwerkingseenheid om te zeggen: 'Hé, ik ben nu buiten gevaar. Laten we resetten.'

Het interessante is dat dit soort ontspanningsoefeningen, naast het ontspannen van diepe spanning, mensen ook hebben geholpen om fascia los te maken en musculoskeletale asymmetrieën te herstellen. Het wordt zelfs wereldwijd gebruikt als een techniek om psychologisch trauma te verlichten. David Berceli is een trauma-interventionist die met gemeenschappen in meerdere door oorlog verscheurde landen heeft gewerkt. Gebaseerd op praktijken uit oosterse tradities zoals qi gong, ontwikkelde hij een systeem genaamd TRE – Tension and Trauma Release Exercises. Dit is een set van 7 korte en vrij eenvoudige oefeningen die zijn ontworpen om de grote spieren van de benen te vermoeien door middel van kuitoefeningen, vooroverbuigingen en een gestrekte muurzit, die allemaal leiden tot een versie van de liggende vlinderhouding, supta.   Baddhakonasana, waarbij bij de meeste mensen trillingen van verschillende intensiteit optreden en in golven door het lichaam gaan. De sleutel tot TRE-oefeningen is dat ze trillingen oproepen vanuit het zwaartepunt van het lichaam, dat zich in het bekken bevindt. Wanneer de trillingen hier vandaan komen, resoneren ze onwillekeurig door het hele lichaam, op zoek naar gebieden met diepe chronische spanning en ontladen ze deze langzaam. Hoewel deze aanpak niet per se voor iedereen geschikt is en een diepere introductie vereist om verantwoord te kunnen worden beoefend, wijst het op een belangrijk feit: loslaten is een natuurlijk proces waartegen velen van ons ons lichaam onbewust hebben geconditioneerd – een conditionering die we nu de kans hebben af ​​te leren.

De psoas-spier: de boodschapper van het lichaam

Nu we het toch over het loslaten van spanning in de bekkenbodem hebben – een belangrijke spier om hier te noemen is de psoas. Deze spier wordt beschouwd als de vecht-/vluchtspieren bij mensen, omdat hij de flexiereactie creëert die ons lichaam in de foetushouding trekt tijdens stressvolle gebeurtenissen en onze benen voorbereidt op actie. Het bevindt zich ook in een gebied waar de meeste sympathische zenuwen in het lichaam te vinden zijn. De psoas fungeert dus als een primaire boodschapper van het centrale zenuwstelsel. Omdat hij betrokken is bij zulke basale fysieke en emotionele reacties, geeft een chronisch gespannen psoas je lichaam continu het signaal dat je in gevaar bent, en kan dit van alles veroorzaken, van lage rugpijn, spijsverteringsproblemen, een verminderde ademhaling tot een verzwakt immuunsysteem en meer. Aan de andere kant, wanneer de psoas ontspannen en levendig is, bevordert en communiceert hij een algemeen gevoel van welzijn en veiligheid in het lichaam. Een ontspannen psoas is een onverschrokken psoas. Als je wilt experimenteren, zijn hier een paar eenvoudige en diepgaande oefeningen die de psoas kunnen helpen kalmeren.

Training voor veerkracht

Vanuit neurowetenschappelijk perspectief is het algemeen bekend dat stress geen inherente eigenschap is van gebeurtenissen zelf – het is een functie van hoe individuele lichamen gebeurtenissen labelen en erop reageren. Dit is deels de reden waarom twee mensen exact dezelfde omstandigheden kunnen doormaken en zeer verschillende ervaringen kunnen hebben. Ieder van ons beschikt over een zenuwstelsel dat op een unieke manier is geprogrammeerd en geconditioneerd. Daarom mogen traumatische reacties nooit worden beoordeeld als een zwakte of als een onvermogen om ermee om te gaan. Een traumatische reactie is simpelweg de basisnoodreactie van een persoon die wordt geactiveerd om te overleven. Maar ongeacht wie we zijn en waar we vandaan komen, we kunnen ons systeem trainen om veerkrachtiger te worden.

Deze realiteiten vormen de basis voor empathie en transformatie. Wanneer je een glimp opvangt van de wetten die onze persoonlijkheid en reacties bepalen, begin je twee dingen te begrijpen. Ten eerste: dat iedereen zijn best doet met de kaarten die de realiteit hem toebedeeld heeft, en ten tweede: dat iedereen de capaciteit heeft om te groeien. Of om zenleraar Suzuki Roshi te parafraseren: "We zijn allemaal perfect zoals we zijn. En we kunnen allemaal wel wat verbetering gebruiken."

De lagen van chronische spanning in ons lichaam en onze geest zijn waarschijnlijk in de loop van vele jaren opgebouwd. Het op een duurzame manier oplossen ervan vereist tijd en toewijding. Er zijn talloze hulpmiddelen om los te laten. Yoga, massage, meditatie, klanktherapie, natuurtherapie, kunsttherapie, aromatherapie, danstherapie – en talloze andere modaliteiten. Kies een pad of een combinatie van paden. Maar ongeacht de methode is het belangrijk om te onthouden dat sthira en sukha – ultieme kalmte en ultieme rust – alleen ontstaan ​​door onze ware aard te kennen. De kern van onze ultieme bevrijding is het realiseren van het zelf. Het gaat erom de sluier van dit ding dat we 'ik' noemen te doorbreken.

En het is onze oefening die ons daar brengt. Een citaat van Archilochus, een Griekse filosoof, komt in gedachten: "Als we worden uitgedaagd, voldoen we niet aan onze verwachtingen. We zakken weg in ons niveau van oefening."

Arun Dada is een 86-jarige uit India ( dada betekent grootvader in het Hindi). Zijn leven belichaamt het Gandhiaanse principe van ahimsa [geweldloosheid] op manieren die moeilijk te bevatten zijn. Na de onafhankelijkheid doorkruiste hij India meerdere malen en diende hij overal de armste gemeenschappen. Dit is een man die, toen hij midden in de nacht werd aangevallen door een dronken vreemdeling, een zegen uitsprak. Toen hij in een oorlogsgebied onder schot werd gehouden door een kindsoldaat, reageerde hij door een hand op de schouder van de jongen te leggen en te glimlachen. Hij heeft duizenden levens anoniem aangeraakt met zijn onvoorwaardelijke liefde. Toen hem onlangs werd gevraagd naar zijn definitie van onverschrokkenheid, zei hij: "Mensen zeggen dat onverschrokkenheid draait om niet bang zijn. Voor mij is dat onvolledig. Ware onverschrokkenheid is wanneer er geen cel in je lichaam is die in staat is om kwaad te doen." Ware onverschrokkenheid is wanneer je wezen elk spoor van geweld heeft opgelost en je in je ware aard verblijft.

Denk eens aan de hoeveelheid oefening die nodig is om de wortels van agressie in ons wezen uit te roeien. Het is een taak van monumentale omvang, en toch – het mooie is – heeft elk moment van ons leven de potentie om deel uit te maken van die taak.

In zijn boek ' The Heart of Yoga ' heeft yogaleraar TVK Desikachar een hoofdstuk opgenomen met de titel 'Things that Darken the Heart'. Wat zijn deze dingen? Volgens de Yogasoetra's: asmita, raga, dvesa, abhinivesa – ego, verlangen, afkeer en angst. Wanneer onze beoefening het loslaten van deze energieën omvat, het loslaten van onze mentale conditioneringen, het loslaten van onze illusoire zelfbeelden – dan begint ons verkrampte idee van 'ik' langzaam te verschuiven van iets rigide en statisch naar iets oneindig dynamischer en open voor het ontvangen van de realiteit.

Hoe oefenen we op een praktisch niveau het ontvangen van de realiteit?

Werken met het huidige moment

Een basismodel hiervoor, zoals meditatieleraar Shinzen Young het verwoordt, is dat we elke ervaring van het huidige moment nemen en deze doordrenken met een hoge mate van concentratie, zintuiglijke helderheid en gelijkmoedigheid. Concentratie betekent dat we bewust kiezen hoe we ons bewustzijn richten. Zintuiglijke helderheid gaat over het steeds subtieler en preciezer worden van de sensaties die onze ervaring vormen. En gelijkmoedigheid betekent dat we deze verschillende sensaties toestemming geven om zich uit te breiden, samen te trekken of stil te zijn – met andere woorden, toestemming om te doen wat ze van nature zouden doen.

Waarom is zintuiglijke helderheid belangrijk? Waarom worden we bijvoorbeeld in yoga uitgenodigd om ons steeds bewuster te worden van onze ademhaling, de gevoelskwaliteit in ons lichaam, de verschillende sensaties en feedback die we op elk moment ontvangen? Wat heeft dit te maken met transformatie? Omdat we hierdoor ervaringsgericht begrijpen dat: al onze ervaringen vergankelijk zijn – en responsief. Elke sensatie die we ervaren is vergankelijk. Dat wil zeggen, ze zal opkomen, een tijdje aanhouden en dan weer verdwijnen. En onze ervaring is responsief. Ze wordt beïnvloed door de lichaamshouding, door de beweging van de ademhaling, zelfs door waar we onze aandacht op richten. Wanneer we getuige zijn van deze fundamentele waarheden van ervaring – vergankelijkheid en dynamische responsiviteit – begint de weerstand van ons lichaam en onze geest tegen de realiteit te veranderen. En we beginnen onze patronen van onderbewuste reactiviteit te herbedraden.

Dit bewustzijn van subtiele, op het lichaam gebaseerde sensorische gevoelens wordt interoceptie genoemd en is belangrijk omdat het vanuit het standpunt van lichaam en geest de basis vormt voor transformatie.

We weten allemaal hoe gedachten en gevoelens, vooral in intense momenten, in elkaar kunnen overlopen en een chaotische ervaring kunnen creëren die moeilijk te bevatten is. Door de verstrengeling van onhandige gedachten en gevoelens ontstaat ons illusoire zelfbeeld, en vanuit deze dynamiek ontstaan ​​gekristalliseerde patronen van reactievermogen (soms samskara's genoemd) in het onderbewustzijn.

Wanneer we concentratie, zintuiglijke helderheid en kalmte in de vergelijking brengen, ontwarren we deze complexe chaos, verminderen we onze weerstand tegen de realiteit en lossen we deze patronen op. Het resultaat is inzicht en transformatie. Dit is waar een stille vorm van vreugde begint. Shinzen Youngs formule voor dit proces is als volgt:

Concentratie + Zintuiglijke helderheid + Gelijkmoedigheid + Tijd = Inzicht en Transformatie

Uiteindelijk kun je dus elk type ervaring nemen en proberen er gefocust, precies en tolerant mee om te gaan. Wanneer we op deze manier ervaring opdoen, spelen we een gastvrije rol voor de totaliteit van onze ervaring . We ontkennen niets, onderdrukken niets en laten onze ervaring simpelweg zijn wat ze is. Zoals ze is. Zo beginnen we de plaats van onze ware invloed te leren kennen.

Rumi noemde het een pension.

Dit mens-zijn is een pension

Mens-zijn is een gastenverblijf.
Elke ochtend komt er een nieuwe aan.
Een vreugde, een depressie, een gemeenheid,
er komt een moment van besef
als een onverwachte bezoeker.
Welkom en vermaak ze allemaal!
Zelfs als ze een menigte van verdriet vormen,
die uw huis gewelddadig vegen
leeg van zijn meubilair,
Behandel elke gast met respect.
Hij is je misschien aan het opruimen
voor een nieuw genot.
De sombere gedachte, de schaamte, de boosheid.
ontmoet ze lachend bij de deur en nodig ze uit om binnen te komen.
Wees dankbaar voor alles wat je tegenkomt.
omdat elk is verzonden
als een gids van elders.

***

Wanneer we onze onhandige weerstand loslaten en onze ervaring in zijn totaliteit ontvangen, staan ​​we open voor vreugde in onze ware aard en in de gaven, mogelijkheden en het creatieve potentieel van elk moment.

Wanneer we onze contractiepatronen loslaten, creëren we de voorwaarden voor meer doorstroming en ontluiking. We ontmantelen de barrières die we hadden opgeworpen tegen de uitnodigingen van de evolutie. Wanneer we het onbekende betreden zonder onze gebruikelijke spanningen, en met al onze zintuigen en ons hart open, ontvangen we leringen, steun en aanmoediging uit onverwachte hoeken. Elk grassprietje begint te zingen. Elke zonsopgang roept ons op tot het voorrecht om hier en nu te zijn. En zelfs onder bewolkte luchten breekt dankbaarheid uit tot bloei. Zo onvermijdelijk als een magnoliaknop in het vroege voorjaar.

Mogen we in deze tijden van onrust en onzekerheid allemaal een leven leiden dat toevlucht neemt tot universele wetten en ons herstelt in ons grootste werk en onze grootste kracht. Mogen we neigen naar compassie en transformatie.

Laten we allemaal onze definitie van ‘goed’ verruimen.

***

Aanvullende bronnen

Websites/online artikelen:

Peter Levine over vrijheid van pijn

David Berceli/TRE-website met gratis online lessen

Website van Liz Koch Core Awareness

Kelly McGonigal over hoe je stress kunt omzetten in moed en verbinding

SN Goenka over De kunst van het leven en Vipaasana-meditatie

Shinzen Young over mededogen, gelijkmoedigheid en vergankelijkheid

Matt Walker: Genoeg slapen om echt wakker te zijn

Gert van Leeuwen: Leren bewegen vanuit kracht in plaats van spanning

Critical Alignment Yoga & Therapie Online School

Boeken:

In een onuitgesproken stem: hoe het lichaam trauma's loslaat en goedheid herstelt, door Peter Levine

Het lichaam houdt de score bij: hersenen, geest en lichaam bij het genezen van trauma, door Dr. Bessel van der Kolk

Spanning- en trauma-loslatende oefeningen, door David Berceli

Het Psoas-boek , door Liz Koch

De wetenschap van de verlichting , door Shinzen Young

De kunst van het luisteren: Yoga in de Kashmir-traditie , door Billy Doyle